I. CEL KONTROLI
 

Celem kontroli było sprawdzenie jakości handlowej mięsa drobiowego i jego przetworów, tj.: wędzonek, kiełbas i wędlin drobiowych podrobowych, w zakresie zgodności z obowiązującymi przepisami i deklaracją producenta.
 

II. ZAKRES KONTROLI
 

Kontrolę przeprowadzono w 76 podmiotach zajmujących się produkcją i wprowadzaniem do obrotu mięsa drobiowego i jego przetworów, co stanowi 24,3 % zakładów drobiarskich, prowadzących działalność na terenie kraju, znajdujących się w ewidencji WIJHARS.
 

Kontrolą objęto:

 

w zakresie oceny organoleptycznej:

• 131 partii mięsa drobiowego (z kurczaków i indyków) o łącznej masie 243,8 t,
• 149 partii przetworów drobiowych o łącznej masie 76,1 t (w tym 18 partii o łącznej masie 7,3 t należących do grupy wyrobów Premium). 

­w zakresie parametrów fizykochemicznych:

• 37 partii mięsa drobiowego (z kurczaków i indyków) o łącznej masie 48,4 t,
• 148 partii przetworów drobiowych o łącznej masie 74,9 t (w tym 18 partii o łącznej masie 7,3 t należących do grupy wyrobów Premium).

W celu przeprowadzenia badań na obecność organizmów genetycznie zmodyfikowanych w surowcach sojowych zastosowanych do produkcji przetworów drobiowych pobrano próbki z 30 partii o łącznej masie 10,4 t.
 

Żadna partia skontrolowanych surowców sojowych nie zawierała GMO.

w zakresie znakowania: 

• 134 partie mięsa drobiowego (z kurczaków i indyków) o łącznej masie 242,5 t, 
• 155 partii przetworów drobiowych o łącznej masie 82,9 t (w tym 21 partii o łącznej masie 7,9 t należących do grupy wyrobów Premium).

III. WYNIKI KONTROLI

 

ocena organoleptyczna

 

Wymagań nie spełniały - 3 partie mięsa drobiowego (2,3% skontrolowanych partii) o łącznej masie 0,6 t; akwestionowane z powodu pozostałości piór w okolicy wewnętrznej skrzydeł oraz przebarwień, pozostałości piór i krwi na podudziu i filecie z piersi kurczaka.
 

Nie stwierdzono nieprawidłowości w tym zakresie odnośnie przetworów drobiowych.
 

parametry fizykochemiczne

 

Wymagań w zakresie parametrów fizykochemicznych nie spełniały:

• 2 partie mięsa drobiowego (5,4% skontrolowanych partii) o łącznej masie 0,6 t; z powodu wyższej zawartości wody w mięsie drobiowym od ilości wody technologicznie uzasadnionej (do 0,3 jednostki);

• 18 partii przetworów drobiowych (12,2% skontrolowanych partii) o łącznej masie 3,7 t (w tym 1 partia wyrobów o masie 0,1 t należących do grupy wyrobów Premium); z powodu zawyżonej zawartości: wody (do 5,3 p.p.), tłuszczu (do 2,6 p.p.), soli (do 0,6 p.p.), skrobi (do 2,7 p.p.) i zaniżonej zawartości białka (do 2,8 p.p.)
  i skrobi (do 0,7 p.p.) oraz obecności niezadeklarowanych składników, tj. skrobi i mięsa z kurczaka w kiełbasie pod nazwą „śląska z indykiem”;

znakowanie

 

Wymagań w zakresie znakowania nie spełniało:

• 29 partii mięsa drobiowego (21,6% skontrolowanych partii) o łącznej masie 57,1 t; z powodu m.in.: nieuzasadnionego wydłużenia terminu przydatności do spożycia do 2 dni oraz stosowania niewłaściwej nazwy handlowej tusz i kawałków drobiu, braku w nazwie wyrobu stanu termicznego mięsa drobiowego, np. świeże;

• 40 partii przetworów drobiowych (25,8% skontrolowanych partii) o łącznej masie 5,7 t; z powodu braku w wykazie składników zastosowanych w procesie produkcji surowców, np: soli, glukozy, aromatu naturalnego, dozwolonych substancji dodatkowych: cytrynianu sodu E-331, chlorku potasu E-508, konjaca E-425, gumy guar E-412, rybonukleotydów disodowych E-635, glutaminianu jednosodowego E-621, karmelu amoniakalno-siarczynowego E-150d lub niewłaściwie określonej zawartości składników, np. mięsa drobiowego.

IV. SANKCJE
 

W związku z zaistniałymi nieprawidłowościami w zakresie jakości handlowej mięsa drobiowego i jego przetworów, wojewódzcy inspektorzy JHARS zastosowali następujące sankcje:

• 28 decyzji administracyjnych, w tym:
  • 13 decyzji w celu wymierzenia kar pieniężnych, w łącznej kwocie 24 710 zł, w tym:

̶  4 decyzje w łącznej kwocie 13 572 zł, za wprowadzanie do obrotu artykułów zafałszowanych,
̶  9 decyzji w łącznej kwocie 11 138 zł, za wprowadzanie do obrotu artykułów o niewłaściwej jakości handlowej,

• 15 decyzji administracyjnych na podstawie art.29 ustawy o jhars, nakazujących poddanie artykułów rolno-spożywczych zabiegom mającym na celu doprowadzenie do prawidłowego znakowania, 
• 13 grzywien w drodze mandatów karnych, na łączną kwotę 2850 zł,
  • 31 zaleceń pokontrolnych,przekazali 2 informacje do Państwowej Inspekcji Sanitarnej i Inspekcji Weterynaryjnej.

V. PODSUMOWANIE I WNIOSKI
 

Po raz pierwszy od 2007 roku została przeprowadzona kontrola jakości handlowej przetworów drobiowych w zakresie parametrów fizykochemicznych. W wyniku kontroli ustalono, że 12,2% w 2011 roku skontrolowanych partii przetworów drobiowych posiadało nieprawidłowe cechy fizykochemiczne, natomiast 9,9% w 2006 roku i 5,9% w 2007 roku.  
 

Przeprowadzane w ostatnich 5 latach kontrole zawartości wody w mięsie drobiowym wykazały zawyżoną zawartość wody w stosunku do ilości wody technologicznie uzasadnionej w dwóch latach, tj. w 2010 roku, w przypadku 2 próbek (5,7% zbadanych) mięsa drobiowego i 2011 roku w 2 próbkach (5,4% zbadanych), co było niezgodne z wymaganiami rozporządzenia Komisji (WE) nr 543/2008. W pozostałych latach nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie zawartości wody w mięsie drobiowym.
 

Podczas kontroli znakowania mięsa drobiowego i jego przetworów, przeprowadzonej w 2011 roku ustalono, że co piąta partia mięsa drobiowego i co czwarta partia przetworów drobiowych była nieprawidłowo oznakowana.
 

Wyniki kontroli znakowania mięsa drobiowego i jego przetworów stwierdzone w latach 2008 – 2011 przedstawia Wykres 1.

W trosce o interes konsumenta, uzasadnionym wydaje się dalsze monitorowanie przez Inspekcję JHARS sytuacji na rynku mięsa drobiowego i jego przetworów, poprzez systematyczne przeprowadzanie kontroli, ze szczególnym położeniem nacisku na badania fizykochemiczne i znakowanie.