Wiceminister rolnictwa Tadeusz Nalewajk podkreślił ogromne znaczenie prowadzonych przez poszczególne regiony działań, podejmowanych na poziomie gmin i sołectw. Zaznaczył, że odnowa wsi to przede wszystkim wspólna realizacja planu i osiąganie założonego celu przy współpracy wielu podmiotów. – Polskie rolnictwo ma ogromny potencjał i możliwości produkcyjne, takie jakich nie posiadają inne kraje unijne. Polscy rolnicy stale zwiększają wydajność produkcyjną i skutecznie wykorzystują unijne fundusze. Nie należy jednak zapominać o tym, że Program Rozwoju Obszarów Wiejskich to nie wszystko. Rozwój obszarów nie może być tylko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, musi być integralnym elementem polityki państwa, w tym polityki spójności i rozwoju regionalnego. Polityka regionalna i polityka spójności muszą brać coraz większą odpowiedzialność za rozwój obszarów wiejskich. Doświadczenie pokazuje, że łączenie funduszy przynosi wymierne korzyści – mówił Tadeusz Nalewajk. Wiceminister rolnictwa zwrócił także uwagę na znaczenie partnera społecznego i podkreślił, że inicjatywy oddolne są jednymi z najistotniejszych i najskuteczniejszych działań.
 

Debatę poprowadził Andrzej Hałasiewicz, natomiast obrady swoim wystąpieniem otworzył sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP Dariusz Młotkiewicz. Minister podkreślił, że modernizacja obszarów wiejskich to jeden z najważniejszych priorytetów obecnej prezydentury, a prezydent Bronisław Komorowski przywiązuje dużą wagę do przemian na polskiej wsi i mocno angażuje się w kwestie, które te przemiany wspierają. – Trudno wyobrazić sobie naprawdę nowoczesny kraj bez nowoczesnej wsi, która stawia czoła wyzwaniom współczesnego świata. Wsi nowczesnej, ale potrafiącej w twórczy sposób korzystać z bogactwa tradycji – mówił Dariusz Młotkiewicz. Sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP odniósł się także do projektowanych zmian w ramach zbliżającej się reformy Wspólnej Polityki Rolnej. Przypomniał, że do propozycji Komisji Europejskiej Polska podchodzi sceptycznie, zarówno rolnicy, związki zawodowe oraz organizacje rolnicze, jak i polskie władze nie są z tych proponowanych zmian zadowolone i oczekują głębszej reformy unijnej polityki rolnej.
 

W konferencji, oprócz przedstawicieli rządu i administracji państwowej, udział wzięli między innymi przedstawiciele administracji samorządowej z województw: opolskiego, wielkopolskiego i podkarpackiego, świata polityki i nauki oraz organizacji rolniczych. Prelegenci przedstawiając poszczególne przedsięwzięcia, zmierzające do realizacji celu jakim jest odnowa wsi, zgodnie podkreślali znaczenie lokalnych społeczności, które czują się odpowiedzialne za miejscowości, w których żyją. Jak podkreślił wojewoda opolski Ryszard Wilczyński, działania te są tym skuteczniejsze, im silniejsza jest tożsamość mieszkańców danego regionu. – Prezentowany podczas debaty dorobek jasno wskazuje na fakt, iż odnowa wsi stała się w ostatnich latach jedną z najważniejszych innowacji społecznych na obszarach wiejskich, wpływającą na lokalną i regionalną rzeczywistość oraz oddziałującą i modyfikującą podejścia i narzędzia rozwoju obszarów wiejskich w Polsce – powiedział opolski wojewoda.
 

Według definicji odnowa wsi to zaplanowany i realizowany przez wiejską wspólnotę proces rozwoju, który w głównej mierze opiera się na lokalnych zasobach i wykorzystuje zewnętrzne wsparcie. Program został zainicjowany w 1997 roku w województwie opolskim i jako najdłużej działający regionalny program rozwoju obszarów wiejskich w Polsce, jest wzorcem dla kolejnych takich programów w kraju.